Crisis Decision Making กับวิธีคิดในภาวะวิกฤตของผู้นำระดับโลก
คำว่า “วิกฤต” (Crisis) ที่เกิดขึ้นในแบบต่างๆ ไม่ได้แสดงถึงและสร้างความเป็นผู้นำเสมอไป แต่อีกมุมหนึ่งมันถือเป็นการเปิดเผยตัวตนของผู้นำออกมา โดยหากธุรกิจของเรากำลังอยู่ในสภาวะปกติ การตัดสินใจก็มักผ่านการคำนวณมาอย่างถี่ถ้วน แต่ถ้าเป็นในยามวิกฤต (Crisis Situation) ทุกการตัดสินใจจะถูกตีแผ่ให้เห็นอย่างชัดเจน ท่ามกลางข้อจำกัดของข้อมูล ความไม่แน่นอนที่พุ่งสูงขึ้น ความกดดันทางอารมณ์อันมหาศาล และผลลัพธ์ที่ไม่สามารถย้อนกลับคืนมาได้ และในช่วงเวลาเช่นนี้เอง แม้แต่ผู้นำที่มีประสบการณ์โชกโชนก็อาจก้าวพลาดได้ด้วยกันทั้งสิ้น แต่อย่างไรก็ตาม ยังมีผู้นำบางกลุ่มที่สามารถก้าวข้ามความโกลาหลมาได้ ที่ไม่ใช่เพราะพวกเขามีข้อมูลที่เหนือกว่า แต่เป็นเพราะพวกเขามีระเบียบวินัยในการตัดสินใจภายใต้แรงกดดันที่ดีกว่า การตัดสินใจในภาวะวิกฤต (Crisis Decision Making) จึงไม่ใช่เรื่องของการหาความชัดเจนที่แน่นอน (Certainty) แต่คือ การสร้างความกระจ่าง (Clarity) ท่ามกลางความไม่แน่นอนต่างหาก
Case Study: Zoom กับการทำ Business Model Canvas (BMC)
Zoom Video Communications คือ บริษัทเทคโนโลยีด้านการสื่อสารระดับโลกที่ก่อตั้งขึ้นในปี 2011 โดย Eric Yuan ซึ่งให้บริการแพลตฟอร์มการประชุมผ่านวิดีโอในรูปแบบคลาวด์ การประชุมออนไลน์ การจัดสัมมนาผ่านทางเว็บไซต์ (Webinar) และเครื่องมือสำหรับการทำงานร่วมกัน ที่ถูกออกแบบมาเพื่อช่วยให้การสื่อสารทางไกลสำหรับธุรกิจ สถาบันการศึกษา และบุคคลทั่วไปเป็นเรื่องง่ายขึ้น Zoom ได้กลายเป็นชื่อที่ทุกคนคุ้นเคยในช่วงที่โลกเปลี่ยนผ่าน ไปสู่การทำงานทางไกลและการเรียนออนไลน์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในช่วงการแพร่ระบาดของ COVID-19 ที่ความต้องการสื่อสารเสมือนจริงเพิ่มสูงขึ้นอย่างก้าวกระโดด
กลยุทธ์การสร้าง Brand Community ของ Harley-Davidson กับ “เผ่าพันธุ์ของลูกค้า”
ในขณะที่บริษัทส่วนใหญ่ให้ความสำคัญกับการขายผลิตภัณฑ์ แต่ Harley-Davidson กลับสร้างบางสิ่งที่ลึกซึ้งกว่านั้นมาก ซึ่งนั่นก็คือเรื่องของวิถีชีวิต (Lifestyle) อัตลักษณ์ (Identity) และเผ่าพันธุ์ (Tribe) ระดับโลกของเหล่านักบิดผู้จงรักภักดี กลยุทธ์ที่ขับเคลื่อนด้วยชุมชนได้เปลี่ยนโฉม Harley-Davidson จากผู้ผลิตรถจักรยานยนต์ ไปสู่หนึ่งในแบรนด์ที่มีความเป็น “ลัทธิ” (Cult Brand) ที่โดดเด่นที่สุดในโลก โดยแทนที่จะพึ่งพาเพียงการโฆษณาเพียงอย่างเดียว Harley ได้สร้างระบบนิเวศที่ลูกค้ากลายเป็นทูตของแบรนด์ (Brand Ambassadors) เป็นผู้บอกเล่าเรื่องราว (Storytellers) และเป็นผู้สร้างชุมชนด้วยตนเอง (Community Builders) และในบทความนี้ผมจะพาผู้อ่านมาเจาะลึกถึงกรณีศึกษาว่า กลยุทธ์ Brand Community ของ Harley-Davidson ได้กลายมาเป็นข้อได้เปรียบทางการแข่งขันที่ทรงพลังได้อย่างไร
IBM Reinvention Strategy เมื่อยักษ์ใหญ่คอมพิวเตอร์เปลี่ยนตัวเองสู่ผู้นำด้านเทคโนโลยี
ตลอดช่วงเวลาส่วนใหญ่ของศตวรรษที่ 20 ชื่อของ IBM นั้นมีความหมายเทียบเท่ากับอุปกรณ์ฮาร์ดแวร์คอมพิวเตอร์ โดยบริษัทเป็นเจ้าตลาดโลกในด้านเครื่องคอมพิวเตอร์เมนเฟรม ระบบสำหรับองค์กร และเครื่องจักรทางธุรกิจต่างๆ แต่อย่างไรก็ตาม เมื่อเข้าสู่ช่วงต้นทศวรรษ 1990 อุตสาหกรรมคอมพิวเตอร์ก็เริ่มเผชิญกับการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ กับการก้าวขึ้นมาของคอมพิวเตอร์ส่วนบุคคล (Personal Computer – PC) ระบบเครือข่ายแบบกระจายศูนย์ และเทคโนโลยีที่ขับเคลื่อนด้วยซอฟต์แวร์ ที่ได้กลายเป็นภัยคุกคามต่อโมเดลธุรกิจฮาร์ดแวร์แบบดั้งเดิมของ IBM และส่งผลให้บริษัทต้องสูญเสียรายได้มหาศาลนับพันล้านดอลลาร์ จนเหล่านักวิเคราะห์ต่างเสนอแนะ ให้มีการแยกบริษัทออกเป็นหน่วยย่อยๆเพื่อความอยู่รอด
Case Study: Grab กับการทำ Business Model Canvas (BMC)
Grab คือ แพลตฟอร์มซูเปอร์แอปชั้นนำในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ก่อตั้งขึ้นครั้งแรกในปี 2012 ในฐานะบริการเรียกรถภายใต้ชื่อ MyTeksi ก่อนจะวิวัฒนาการสู่ระบบนิเวศดิจิทัลที่ให้บริการหลากหลาย ปัจจุบัน Grab มีสำนักงานใหญ่ตั้งอยู่ในประเทศสิงคโปร์ และดำเนินธุรกิจครอบคลุมหลายประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ โดยนำเสนอตั้งแต่บริการด้านการขนส่ง การสั่งอาหาร การส่งพัสดุ การชำระเงินดิจิทัล ไปจนถึงบริการทางการเงิน
Case Study: Greyhound Original กับการทำ Business Model Canvas (BMC)
Greyhound Original คือ แบรนด์แฟชั่นและไลฟ์สไตล์ระดับบุกเบิกของไทย ก่อตั้งขึ้นในปี 1980 โดยคุณภาณุ อิงคะวัต แบรนด์นี้เป็นที่รู้จักจากการผสมผสานที่เป็นเอกลักษณ์ระหว่าง Urban Streetwear ดีไซน์ที่ทันสมัย และองค์ประกอบทางวัฒนธรรมท้องถิ่น ซึ่ง Greyhound ได้มีบทบาทสำคัญอย่างยิ่ง ในการขับเคลื่อนวงการแฟชั่นสมัยใหม่ของประเทศไทย ด้วยอัตลักษณ์ของแบรนด์โดดเด่นในการรักษาสมดุลระหว่าง ความเรียบง่าย (Minimalism) กับ การแสดงออกทางศิลปะที่โฉบเฉี่ยว ทำให้เข้าถึงกลุ่มผู้บริโภคที่เป็นคนรุ่นใหม่ มีความคิดสร้างสรรค์ และมีความเป็นสากล ซึ่งนอกเหนือจากธุรกิจเสื้อผ้าแล้ว Greyhound ยังได้ขยายอาณาจักรเข้าสู่ธุรกิจคาเฟ่ ร้านอาหาร และผลิตภัณฑ์ไลฟ์สไตล์ต่างๆ ที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวไม่เหมือนใคร
กลยุทธ์การสื่อสารแบบกระจายศูนย์ (Decentralized Communication Strategy) เมื่อทุกคน คือ กระบอกเสียงขององค์กร
หากเราย้อนกลับไปในอดีต รูปแบบการสื่อสารมักมีศูนย์กลางที่ชัดเจนเสมอ ไม่ว่าจะเป็นบัญชีบนโซเชียลมีเดียที่ทางการของแบรนด์เพียงหนึ่งเดียว ทีมประชาสัมพันธ์ชุดเดียว หรือการมีโฆษกอย่างเป็นทางการแค่เพียงคนเดียว แต่ทว่ายุคสมัยนั้นได้สิ้นสุดลงแล้ว เพราะในปัจจุบัน องค์กรต่างๆมีการสื่อสารผ่านเสียงที่หลากหลายไปพร้อมๆกัน ตั้งแต่พนักงาน ผู้บริหาร ผู้ก่อตั้ง เจ้าหน้าที่สนับสนุนลูกค้า สมาชิกในชุมชน ไปจนถึงการผ่านอัลกอริทึม ทุกโพสต์ ทุกความคิดเห็น ทุกการตอบกลับ ภาพบันทึกหน้าจอ หรือแม้แต่ข้อความภายในเอง ก็สามารถกลายเป็นการสื่อสารสาธารณะได้ภายในเวลาไม่กี่วินาที
Case Study: Airbnb กับการทำ Business Model Canvas (BMC)
Airbnb ก่อตั้งขึ้นในปี 2008 ณ เมืองซานฟรานซิสโก โดยเป็นผู้พลิกโฉมอุตสาหกรรมการท่องเที่ยว และบริการระดับโลกด้วยการนำเสนอแนวคิด “Home-sharing” (การแบ่งปันที่พักอาศัย) แพลตฟอร์มนี้เปิดโอกาสให้บุคคลทั่วไปสามารถนำบ้าน ห้องว่าง หรือที่พักที่มีเอกลักษณ์ (เช่น บ้านต้นไม้ ปราสาท หรือบ้านจิ๋ว) มาเปิดเช่าให้กับนักท่องเที่ยว ที่กำลังมองหาประสบการณ์ที่แปลกใหม่ เป็นกันเอง และราคาย่อมเยา
Case Study: Shopee กับการทำ Business Model Canvas (BMC)
Shopee คือ แพลตฟอร์ม E-Commerce ชั้นนำในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้และไต้หวัน ภายใต้การดำเนินงานของ Sea Group ซึ่งเชื่อมโยงผู้ซื้อและผู้ขายหลายล้านรายเข้าด้วยกัน ผ่านตลาดดิจิทัลที่เน้นการใช้งานบนมือถือเป็นหลัก Shopee เปิดตัวในปี 2015 โดยถูกสร้างขึ้นเพื่อแก้ปัญหาความกระจัดกระจายของระบบค้าปลีกในภูมิภาค ด้วยการนำเสนอการช้อปปิ้งออนไลน์ที่เข้าถึงง่าย ราคาที่แข่งขันได้ และประสบการณ์การใช้งาน ที่ปรับให้เข้ากับความต้องการของแต่ละท้องถิ่น แพลตฟอร์มนี้เป็นที่รู้จักกันดีในเรื่องการมุ่งเน้นความคุ้มค่า
Case Study: Zara กับการทำ Business Model Canvas (BMC)
Zara เป็นแบรนด์เรือธง (Flagship Brand) ภายใต้เครือ Inditex ซึ่งเป็นหนึ่งในผู้ค้าปลีกสินค้าแฟชั่นรายใหญ่ที่สุดของโลก Zara มีชื่อเสียงโด่งดังจากการเป็นผู้บุกเบิกโมเดลธุรกิจแบบ “Fast Fashion” โดยสามารถเปลี่ยนจากงานออกแบบชิ้นใหม่ ให้กลายเป็นสินค้าวางจำหน่ายในร้านได้ภายในระยะเวลาเพียง 2-3 สัปดาห์ ซึ่งรวดเร็วกว่าผู้ค้าปลีกแบบดั้งเดิมอย่างมหาศาล ด้วยจำนวนร้านค้ามากกว่า 2,000 แห่ง ในกว่า 90 ประเทศทั่วโลก Zara ยังคงเป็นผู้นำในการนำเสนอเสื้อผ้าที่ทันสมัย ตามเทรนด์ ในราคาที่เข้าถึงได้สำหรับตลาดโลก