นักลงทุนเริ่มกังวลเมื่อ AI หลุดการควบคุมและความเสี่ยงฟองสบู่แตก พร้อมความเสี่ยงที่ประเมินไม่ได้

ในช่วงที่ผ่านมา เราอาจคุ้นเคยกับข่าวการลงทุนใน AI ที่เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง โดยบริษัทเทคโนโลยีรายใหญ่ได้ทุ่มเงินมหาศาลเพื่อสร้าง Data Center พัฒนาชิป และสร้างโมเดล AI ที่มีความสามารถสูงขึ้นเรื่อยๆ ขณะที่นักลงทุนจำนวนมากมองว่า AI จะเป็นเทคโนโลยีสำคัญที่ขับเคลื่อนเศรษฐกิจ และสร้างโอกาสทางธุรกิจครั้งใหญ่ในอนาคต

แต่เมื่อวันที่ 7 ตุลาคม 2026 ที่ผ่านมา สำนักข่าว Reuters ได้รายงานถึงบรรยากาศจากการประชุมสำคัญสองงานในสิงคโปร์ ซึ่งสะท้อนให้เห็นว่าท่ามกลางความตื่นเต้นต่อการเติบโตของ AI นักลงทุนและผู้กำหนดนโยบายเริ่มให้ความสำคัญกับความเสี่ยงมากขึ้น ทั้งความเสี่ยงที่ AI อาจหลุดจากการควบคุมของมนุษย์ ความเป็นไปได้ในการนำ AI ไปใช้พัฒนาอาวุธชีวภาพ ตลอดจนคำถามว่าเงินลงทุนมหาศาลที่กำลังไหลเข้าสู่อุตสาหกรรมนี้ จะสร้างผลตอบแทนกลับมาได้จริงหรือไม่

โดยสิ่งที่น่าสนใจ ก็คือ ความกังวลเหล่านี้ไม่ได้จำกัดอยู่เพียงเรื่องราคาหุ้น ที่อาจสูงเกินมูลค่าพื้นฐานอีกต่อไป แต่กำลังขยายไปถึงผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นกับความปลอดภัยของมนุษย์ เศรษฐกิจ และระบบการเงินในวงกว้าง และหนึ่งในประเด็นที่ถูกหยิบยกขึ้นมา ก็คือ ความสามารถของ AI Agents หรือระบบ AI ที่สามารถดำเนินงานหลายขั้นตอนและลงมือทำบางอย่างแทนมนุษย์ได้ โดยไม่จำเป็นต้องรอคำสั่งจากผู้ใช้ในทุกขั้นตอน

Vivian Balakrishnan รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศของสิงคโปร์ ก็ได้แสดงความกังวลเกี่ยวกับการควบคุมระบบอัตโนมัติเหล่านี้ โดยชี้ให้เห็นว่า ผู้ที่กล่าวว่าตนเองสามารถควบคุม Autonomous Agents ได้อย่างสมบูรณ์ อาจยังไม่เข้าใจความเสี่ยงที่แท้จริงของเทคโนโลยีดังกล่าว พร้อมตั้งข้อสังเกตว่า การปล่อยให้บริษัทกำกับดูแลตัวเองเพียงอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอ

เหตุผลที่ประเด็นนี้สำคัญขึ้นเรื่อยๆ ก็เพราะ AI กำลังเปลี่ยนจากเครื่องมือที่ตอบคำถามหรือสร้างเนื้อหา ไปสู่ระบบที่สามารถวางแผน ใช้เครื่องมือ เข้าถึงข้อมูล และดำเนินการตามเป้าหมายที่ได้รับมอบหมายได้มากขึ้น เมื่อระบบมีอิสระในการทำงานมากขึ้น ความผิดพลาดของมันก็อาจไม่ได้จบอยู่แค่คำตอบที่ไม่ถูกต้อง แต่อาจส่งผลต่อข้อมูล ระบบงาน หรือการตัดสินใจที่เกิดขึ้นจริงได้ด้วย

อีกหนึ่งความเสี่ยงที่ถูกกล่าวถึง ก็คือ การนำ AI ไปใช้พัฒนาอาวุธชีวภาพ โดย Kiran Mazumdar-Shaw ผู้ก่อตั้งบริษัท Biocon เตือนถึงความเป็นไปได้ที่เทคโนโลยีนี้ อาจถูกนำไปใช้เพื่อพัฒนาเชื้อโรคหรือก่อให้เกิดอันตรายทางชีวภาพ ประเด็นนี้ทำให้เกิดคำถามสำคัญว่า เมื่อ AI สามารถช่วยให้ผู้คนเข้าถึงความรู้ และความสามารถทางเทคนิคที่ซับซ้อนได้มากขึ้น เราจะป้องกันไม่ให้ความสามารถดังกล่าว ถูกนำไปใช้ในทางที่เป็นอันตรายได้อย่างไร

แน่นอนว่า การพูดถึงความเสี่ยงไม่ได้หมายความว่า AI กำลังจะหลุดจากการควบคุม หรือถูกนำไปสร้างอาวุธชีวภาพอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ แต่เป็นการเตือนให้เห็นว่า เทคโนโลยีที่มีศักยภาพสูงย่อมต้องมาพร้อมกับมาตรการด้านความปลอดภัย การกำกับดูแล และความรับผิดชอบที่เหมาะสม และในขณะเดียวกัน อีกด้านหนึ่งของความกังวลกลับเกี่ยวข้องกับเรื่องที่นักลงทุนเข้าใจเป็นอย่างดี ซึ่งนั่นก็คือ “ความคุ้มค่าของเงินลงทุน” โดยตลอดช่วงที่ AI เติบโตอย่างรวดเร็ว ความคาดหวังต่อเทคโนโลยีนี้ได้กลายเป็นแรงสนับสนุนสำคัญของตลาดหุ้น แม้ในช่วงที่เศรษฐกิจโลกเผชิญแรงกดดันจากต้นทุนพลังงาน และต้นทุนการกู้ยืมที่สูงขึ้นก็ตาม แต่อย่างไรก็ตาม การลงทุนใน AI ต้องใช้เงินจำนวนมาก ทั้งการจัดซื้อชิป การสร้างศูนย์ข้อมูล การพัฒนาโมเดล และการจัดหาพลังงานเพื่อรองรับการประมวลผล

คำถามจึงไม่ได้อยู่เพียงว่า AI จะเก่งขึ้นได้อีกแค่ไหน แต่อยู่ที่ว่าความสามารถที่เพิ่มขึ้นนั้นจะเปลี่ยนเป็นรายได้ กำไร และผลตอบแทน ที่คุ้มค่ากับเงินลงทุนได้จริงหรือไม่ โดย Rohit Sipahimalani ประธานเจ้าหน้าที่การลงทุนของ Temasek กองทุนเพื่อการลงทุนของรัฐบาลสิงคโปร์ กล่าวถึงความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้น หากความเชื่อมั่นต่อ AI เปลี่ยนแปลงไปเพราะปัญหาด้านความปลอดภัย กฎระเบียบที่เข้มงวดขึ้น หรือผู้ใช้งาน ไม่สามารถสร้างผลตอบแทนจากการนำ AI มาใช้ได้เพียงพอเมื่อเวลาผ่านไปถึงปี 2027

ข้อสังเกตนี้มีความสำคัญ เพราะแม้บริษัทจะสามารถพัฒนา AI ที่มีประสิทธิภาพสูง แต่หากลูกค้าไม่เห็นคุณค่ามากพอที่จะจ่ายเงิน หรือรายได้ที่เพิ่มขึ้นไม่สามารถชดเชยต้นทุนได้ ความคาดหวังของนักลงทุนก็อาจไม่สอดคล้องกับผลประกอบการจริง ขณะที่ Ray Dalio ผู้ก่อตั้ง Bridgewater Associates ก็แสดงมุมมองที่ค่อนข้างระมัดระวัง โดยเปรียบเทียบสถานการณ์ AI ในตลาดกับฟองสบู่แบบดั้งเดิม และชี้ให้เห็นความแตกต่างระหว่างเทคโนโลยีที่ยอดเยี่ยม กับการลงทุนที่ให้ผลตอบแทนยอดเยี่ยม เพราะแม้เทคโนโลยีจะมีประโยชน์อย่างมหาศาล ก็ไม่ได้รับประกันว่าหุ้นหรือธุรกิจทุกแห่ง ที่เกี่ยวข้องกับเทคโนโลยีนั้นจะมีมูลค่าสมเหตุสมผลเสมอไป

Dalio ยังเตือนถึงแรงกดดันจากอัตราดอกเบี้ยที่อาจเพิ่มสูงขึ้น ซึ่งสามารถส่งผลกระทบต่อต้นทุนทางการเงิน และความเต็มใจของนักลงทุนที่จะยอมรับการลงทุนที่มีความเสี่ยงสูง โดยประเด็นนี้ทำให้เราเห็นภาพความขัดแย้งที่เกิดขึ้นพร้อมกันในอุตสาหกรรม AI ซึ่งด้านหนึ่ง คือ เทคโนโลยีกำลังพัฒนาอย่างรวดเร็ว และมีโอกาสเปลี่ยนแปลงหลายอุตสาหกรรม แต่อีกด้านหนึ่ง คือ ธุรกิจที่เกี่ยวข้องกำลังเผชิญความคาดหวังสูงมาก ทั้งเรื่องการเติบโต รายได้ ความสามารถในการทำกำไร และความปลอดภัยของระบบ

หากบริษัทต่างๆ สามารถเปลี่ยนการลงทุนให้กลายเป็นผลิตภาพ และรายได้ที่เพิ่มขึ้นได้จริง ความเชื่อมั่นของตลาดก็อาจมีพื้นฐานรองรับ แต่หากผลลัพธ์ไม่เป็นไปตามที่คาด หรือเกิดเหตุการณ์ด้านความปลอดภัย ที่ทำให้ผู้ใช้และหน่วยงานกำกับดูแลสูญเสียความเชื่อมั่น การประเมินมูลค่าธุรกิจ AI ก็อาจต้องเปลี่ยนแปลงตามไปด้วย

มอง AI ให้ลึกกว่าแค่คำว่า Technology

สำหรับในมุมมองของผมแล้ว ข่าวนี้สะท้อนให้เห็นว่า เรากำลังเข้าสู่ช่วงเวลาที่ต้องมอง AI ให้ลึกกว่าคำว่า “เทคโนโลยีแห่งอนาคต” เพราะการที่เทคโนโลยีหนึ่งมีศักยภาพในการเปลี่ยนโลก ไม่ได้แปลว่าทุกการลงทุนในเทคโนโลยีนั้นจะประสบความสำเร็จ และไม่ได้แปลว่าการพัฒนาความสามารถของมัน จะเกิดขึ้นโดยปราศจากความเสี่ยง และหากมองในมุมของธุรกิจและการตลาด เราอาจต้องกลับมาตั้งคำถามกับการนำ AI มาใช้ให้มากขึ้น ไม่ใช่เพียงว่าองค์กรของเราจะใช้ AI เพื่อทำงานได้เร็วขึ้น ลดต้นทุน หรือสร้างประสบการณ์ใหม่ให้ลูกค้าได้อย่างไร แต่ต้องถามต่อด้วยว่า เรามีระบบกำกับดูแลที่เหมาะสมหรือไม่ เราสามารถตรวจสอบการทำงานของ AI ได้มากน้อยแค่ไหน และหาก AI ทำผิดพลาดแล้วใครหล่ะจะเป็นผู้รับผิดชอบ

ขณะเดียวกัน ในมุมของนักลงทุน การประเมินธุรกิจ AI อาจต้องพิจารณามากกว่าความสามารถของเทคโนโลยี หรืออัตราการเติบโตของตลาด แต่ต้องมองถึงรายได้ที่เกิดขึ้นจริง ต้นทุนที่ต้องแบกรับ ความสามารถในการทำกำไร และความเสี่ยงที่อาจส่งผลต่อธุรกิจในระยะยาวด้วย และในท้ายที่สุด ผมคิดว่าความท้าทายของอุตสาหกรรม AI ไม่ใช่แค่การสร้างเทคโนโลยีที่ฉลาดขึ้นเรื่อยๆ แต่คือ การพิสูจน์ว่าเราสามารถใช้เทคโนโลยีนั้นอย่างปลอดภัย มีความรับผิดชอบ และสร้างคุณค่าที่ยั่งยืนได้จริงหรือไม่ เพราะหากความสามารถของ AI วิ่งไปข้างหน้าเร็วกว่าความสามารถในการควบคุมมัน หรือเงินลงทุนวิ่งเร็วกว่าผลตอบแทนที่เกิดขึ้นจริง สิ่งที่ตามมาอาจไม่ใช่เพียงความผิดหวังของผู้ใช้งาน แต่รวมถึงความเสียหายต่อธุรกิจและตลาดการเงินด้วยนั่นเอง

---

Source:
https://www.reuters.com/world/asia-pacific/existential-threats-join-bubble-fears-ai-mood-sobers-singapore-forums-2026-10-07